Antoni Przygoński
Antoni Przygoński (ur. 30 maja 1924[1] w Kowlu[2], zm. 12 marca 2014[1][2] w Warszawie) – polski historyk, dyplomata i urzędnik konsularny[3], pracownik aparatu PZPR.
| Data i miejsce urodzenia | |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci | |
| Konsul Generalny PRL w Rostocku | |
| Okres | |
| Odznaczenia | |
     | |
Życiorys
edytujW latach 1947–1948 pracował jako kierownik referatu społeczno-politycznego w starostwie powiatowym w Kłodzku, w latach 1949–1950 był kierownikiem wydziału organizacyjnego Komitetu Powiatowego PZPR w Kłodzku. Następnie studiował w Szkole Partyjnej przy KC PZPR w Warszawie, którą ukończył w 1955, równocześnie w latach 1953–1954 pracował jako radca w Urzędzie Rady Ministrów, od 1954 do 1956 wykładał podstawy marksizmu-leninizmu na Politechnice Warszawskiej. W latach 1947–1948 był członkiem PPR, od 1948 roku należał do PZPR[4].
W latach 1956–1968 pracował w Zakładzie Historii Partii przy KC PZPR, był członkiem jego rady naukowej, kierował sekcją badawczą okresu II wojny światowej i okupacji hitlerowskiej. Autor haseł w Polskim Słowniku Biograficznym[5] Słowniku biograficznym działaczy polskiego ruchu robotniczego[6]. W latach 1968–1972 był I sekretarzem Ambasady PRL w Moskwie, w latach 1973–1979 wicedyrektorem Departamentu Archiwum MSZ (doktoryzował się w 1974), w latach 1979–1981 konsulem generalnym PRL w Rostocku[3][7].
W PRL odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski, Złotym i Srebrnym Krzyżem Zasługi, Medalem 30-lecia Polski Ludowej i Brązowym Medalem „Za zasługi dla obronności kraju”[4].
Zmarł 12 marca 2014 i został pochowany na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie (kwatera E rząd A miejsce 1)[1].
Wybrane publikacje
edytuj- PPR w walce o koncepcję ustrojową przyszłej Polski i o utworzenie ludowo-demokratycznej reprezentacji narodu: marzec-grudzień 1943, Warszawa: Zakład Historii Partii przy KC PZPR, 1961.
- (redakcja) Publicystyka konspiracyjna PPR 1942–1945: wybór artykułów, t. 1: 1942, wstęp i red. Antoni Przygoński, Warszawa: "Książka i Wiedza", 1961 (wyd. 2 1962).
- (współautorzy: Marian Malinowski, Norbert Kołomejczyk), Polska Partia Robotnicza: kronika I 1942 - V 1945, Warszawa: "Wiedza Powszechna", 1962.
- PPR walczy: Polska Partia Robotnicza w Warszawie: w XX rocznicę... 1942–1962, Warszawa: Wydawnictwo Artystyczno-Graficzne RSW "Prasa" - Wydawnictwo Komitetu Warszawskiego Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej, 1962.
- (wstęp) Wspomnienia warszawskich peperowców 1939–1944, zebrały i przygot. do dr. Hedda Bartoszek, Bronisława Jurkowska; wstęp A. Przygoński, Warszawa: "Książka i Wiedza" 1963.
- (redakcja) Polski ruch robotniczy w okresie wojny i okupacji hitlerowskiej: wrzesień 1939 - styczeń 1945: zarys historii, red. Antoni Przygoński, Warszawa: "Książka i Wiedza", 1964.
- (redakcja) Publicystyka konspiracyjna PPR 1942–1945: wybór artykułów., t. 2: 1943, wstęp i red.: Antoni Przygoński, Warszawa: "Książka i Wiedza" 1964.
- Z problematyki powstania warszawskiego, Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1964.
- (przedmowa) Grzegorz Fedorowski, Leśne ognie, przedm. A. Przygoński, Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1965.
- Prasa konspiracyjna Polskiej Partii Robotniczej: zarys, katalog, życiorysy, Warszawa: "Książka i Wiedza", 1966.
- (redakcja) Publicystyka konspiracyjna PPR 1942–1945: wybór artykułów, t. 3: 1944–1945, wstęp i red.: Antoni Przygoński, Warszawa: "Książka i Wiedza", 1967.
- (redakcja) Komuniści w walce o front narodowy w Polsce, Czechosłowacji, Jugosławii (1938–1945), cz. 1: Referaty, kom. red. Antoni Przygoński, František Jánaček i Josef Hřibek, Pero Morača, Warszawa: Wojskowy Instytut Historyczny, 1969.
- Udział PPR i AL w powstaniu warszawskim, Warszawa: "Książka i Wiedza", 1970.
- Polska w walce z okupantem hitlerowskim 1939–1945, Warszawa: "Książka i Wiedza", 1971.
- Akcje zbrojne GL - Warszawa 1942, Warszawa: "Książka i Wiedza", 1976.
- Alfred Lampe, Warszawa: "Iskry", 1976.
- Z zagadnień strategii frontu narodowego PPR: 1942–1945, Warszawa: "Książka i Wiedza", 1976.
- (redakcja) Rezolucje I Zjazdu PPR, oprac. Antoni Przygodziński, Lublin: Wydaw. Lubelskie, 1980.
- Powstanie warszawskie w sierpniu 1944 r., t. 1-2, Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1980 (wyd. 2 - 1988).
- Der Warschauer Aufstand 1944, Übers. aus. dem Poln., Warschau: "Interpress", 1984.
- The Warsaw Rising 1944, transl. from Pol., Warsaw: "Interpress", 1984.
- Polska Partia Robotnicza w okresie okupacji hitlerowskiej, Warszawa: "Książka i Wiedza", 1985.
- Stalin i Powstanie Warszawskie, Warszawa: Wydawnictwo "Grażyna", 1994.
- Armia Ludowa w Powstaniu Warszawskim 1944, Warszawa: Przedsiębiorstwo Wydawniczo-Handlowe "Graf" – Henryk Czerski, 2008.
Przypisy
edytuj- 1 2 3 Wyszukiwarka cmentarna --- Warszawskie cmentarze [online], www.cmentarzekomunalne.com.pl [dostęp 2025-06-11].
- 1 2 Antoni Przygoński, Warszawa, 15.03.2014 - nekrolog [online], nekrologi.wyborcza.pl [dostęp 2025-06-11].
- 1 2 ND-Archiv: 01.08.1979: Exequatur für polnischen Generalkonsul m Rostock [online], www.nd-archiv.de [dostęp 2025-06-15].
- 1 2 Kto jest kim w Polsce 1984. Wyd. 1. Warszawa: Wydawnictwo Interpress, 1984, s. 783. ISBN 83-223-2073-6.
- ↑ Dane autorów PSB – Dariah-Lab [online], prunus-208.man.poznan.pl [dostęp 2025-06-11].
- ↑ Słownik biograficzny działaczy polskiego ruchu robotniczego, t. 1: A–D, red. nacz. Feliks Tych, Warszawa: "Książka i Wiedza", 1978, s. 5
- ↑ Filip Gańczak, Entscheidung: Schaffung eines „Cordon Sanitaire“, Brill, 18 maja 2020, s. 90–136, DOI: 10.30965/9783657704286_005, ISBN 978-3-657-70428-6 [dostęp 2025-06-15] (niem.).
Bibliografia
edytuj- Kto jest kim w Polsce. Edycja 1, wyd. Interpress, Warszawa 1984
- Tadeusz Rutkowski, Nauki historyczne w Polsce 1944-1970. Zagadnienia polityczne i organizacyjne, Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego 2007.