Bengali–Assamese languages

(Redirected from Bengali-Assamese language)

The Bengali-Assamese languages (also Gauda–Kamarupa languages) is a grouping of several languages in the eastern Indian subcontinent. This group belongs to the Eastern zone of Indo-Aryan languages. The languages in this group, according to Glottolog, include Assamese, Bengali, Bishnupriya, Chakma, Chittagonian, Hajong, Kewat, Kharia Thar, Kurmukar, Lodhi, Mal Paharia, Noakhali, Rajbanshi, Rangpuri, Rohingya, Sylheti, Tangchangya and Surjapuri.

Bengali-Assamese
Gauda–Kamarupa
Geographic
distribution
Bangladesh, India, Myanmar, Nepal
Linguistic classificationIndo-European
Early form
Language codes
Glottologgaud1237  Gauda–Kamrupa

Languages

edit
Language Native name Script Alphabet Number of speakers (in millions) Native region
Assamese অসমীয়া
Oxomiya
Bengali–Assamese script Assamese alphabet 15.3[2] India (Assam)
Bengali বাংলা
Bangla
Bengali–Assamese script Bengali alphabet 261.8[3] Bangladesh (national and official)
India (West Bengal, Jharkhand, Tripura, parts of Assam, Andaman and Nicobar Islands)
Bishnupriya Manipuri বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী
Bișnupriya Monipuri
Bengali–Assamese script Bengali alphabet[4] India (Assam, Manipur and Tripura)
Bangladesh (Sylhet Division)
Chakma 𑄌𑄋𑄴𑄟
চাকমা
Sangma
Bengali–Assamese script
Chakma script
Latin script[5]
0.32[6] Bangladesh (Chittagong Division)
India (Mizoram and Tripura)
Myanmar (Rakhine State)
Chittagonian চাটগাঁইয়া সিটাইঙগা
siʈaiŋga
Bengali–Assamese script
Arabic script
Latin script[7]
Chittagonian Alphabet 13[8] Bangladesh (Chittagong Division)
Myanmar (Rakhine State)
Hajong হাজং
Hazong
Bengali–Assamese script
Latin script
Assamese alphabet[9][10]
Bengali alphabet[11]
0.06[11] India (Assam and Meghalaya)
Bangladesh (Mymensingh Division)
Rangpuri/
Kamtapuri/
Rajbongshi
রংপুরী
কামতাপুৰী
ৰাজবংশী
राजबंशी
Rongpuri
Kamatapuri
Rajbanshi
Bengali–Assamese script, Devanagari[12] Bengali alphabet,[13]
Assamese alphabet[14]
10.8[13] Bangladesh (Rangpur Division)
India (West Bengal and Assam)
  Nepal (Koshi Province)
Noakhali نواکھلی

নোয়াখাইল্লা
Noakhailla

Bengali–Assamese script Bengali alphabet 12 Bangladesh (Greater Noakhali)
India (Tripura)
Rohingya رُحَ࣪ڠۡگَ࣪ࢬ‎
𐴌𐴗𐴥𐴝𐴙𐴚𐴒𐴙𐴝
Ruáingga
Arabic script
Hanifi script
Latin script[15]
2.52[16] Myanmar (Rakhine State)
Bangladesh (Chittagong Division)
Surjapuri सुरजापुरी
সুরজাপুরী
Surjapuri
Devanagari
Bengali–Assamese script
Bengali alphabet 2.26[17] India (Bihar, West Bengal)

  Nepal (Koshi Province)

Sylheti ꠍꠤꠟꠐꠤ
ছিলটি
Siloŧi
Bengali–Assamese script
Sylheti Nagari script
Sylheti alphabet[18] 11.8[18] Bangladesh (Sylhet Division)
India (Assam, Meghalaya, North Tripura)
Tanchangya 𑄖𑄧𑄐𑄴𑄌𑄧𑄁𑄉𑄴𑄡
তঞ্চংগ্যা
Toncongya
Chakma script[5] 0.02[19] Bangladesh (Chittagong Hill Tracts)

Language comparison chart

edit

* = borrowed terms (including tatsamas, ardhatatsamas and other borrowings)

English Assamese Bengali Chakma Chittagonian Hajong Kamatapuri Noakhali Rohingya Sylheti
beautiful dhunia, xundor/xundar śundor* dol dishar, šundor hundor* cúndor*, hásin* šundor*, kubsurot*, mayasurot
big daṅor/daṅar, bor boṛo, ḍagor, ḍaṅor đôñr boro, daṅar boḍḍa boro, ákbor*, kobira* boṛo
blood tez rôkto*, khun*, lohu lo lou, rôktô lou, khun*, rokto* lou, hún*, kún* lou, roxto*, kun*
bread ruti (flat), pau*ruti, luf*, bred* pão*ruṭi, ruṭi (flat) fõruţi fiçá, luthi ruṭi (flat), luf*
brother bhai (younger), kokai/kaka (elder), dada (elder)* bhai, dada, bhaiya bái, bôdda bhai bái bái bái, báia
cat mekuri/meukri/mekur, birali/biroli, biral biṛal, bilai/bilei bilai/bilei, miúr bilai bilai mekur, bilai
dark andhar, endhar ãdhar, andhar, ondhokar* ãdár ãdar añdár, miyonda andáir
daughter zi, mai, aapi, zhia, ziori maiya/meye, konna*, jhi zee, maifuā beti maiya futúni, zíi zi, fuṛi
day din, bêla din, bêla*, roz*, dibôš* din din din, hokalbêla*, beinna din din, ruz*
dog kukur kukur, kutta kuĩr, kutto kutta kuñr atu, kutta
door duar*, dorza*, dar dôroja/dôrja*, duar* duōr, kebar duar* duar* xeir, dorza*, duar*
earth bhũi, p(r)ithiwi/p(r)ithibi* duniya*, prithibi*, dhora*, jahan* duniye, fitibi duniya*, fitibi* duniyai* duniai*, dunia*, zahan*
egg koni, dima/dim ḍim, anḍa, boida* boda* đim,anḍa ḍima bôyza* andha, dhim enḍa, ḍim, boida*
elephant hati/hathi hati áti hati áti áñti, háñtih átt
eye soku, sokhu choukh/chokh, ãkhi, noyon*, chokkhu* sóg sok, sokku suk soku, uki, souk
father deuta*, bap, büpai/bapa, pitai/pite/piti*, aba/abba/abu/abbu* bap, abba*, baba, abbu, pita*, waled* baf, ba, abba baf, abba* abbá* baf, bazi
fear bhoy, dor bhôy*, ḍor đôr ḍor ḍor ḍor
finger aṅuli/aṅli aṅgul, onguli* ôuñl ouñl aṅgul aṅguil
fire zui, aguni* aguin/agun, ogni*, nar*, atosh*, anol*, pabok*, dahon* ôin* zui ooin* aguin*, nar*, atosh*
fish mas machh mas mas mas mas, mai*
food khüabostu*, khauni, ahar*, khayddo*, khana* khabar, khaon, khana*, khani*, khaddo*, ahar* hána hána, háñna hána, khána xani xani
god bhogowan*, is(s)or*, deu, probhu*, khuda* khoda*, isshôr*, bhôgôban*, srishtikorta*, mabud* khúda*,rôb, ūôr ôla khúda*, rôb, moula* ila*, rob*, ixor* mobud*, mola*, rob*, xoda*, bhogòban*
good bhal bhalo/bhala bála, gôm bhala bhal bala gom bála
grass ghah, kher (hay) ghash, khôṛ (hay) kér ghaṣ kérr ga, gaš
hand hat hat át hat át árt át
hand fan bisoni/biseni/bisni hat-pakha, biuni, bijoni bisôin, bisein hanka bisoin, fanka
head mur, matha, math matha, shir*, kolla* mata, hôlla matá sir*, xolla*, mata
heart (emotion) hia, ontor*, koliza/koilza, hidoy* (h)ridôy*, ôntôr*, hiya, dil*, kolob*, kolija/koilja dil*, hôilze, ridôy, ôntôr dil*, ôntôr* dil* dil*, hia
heart (organ) hia, dil, amothu (h)ritpindô*,dil*, kolija/koilja dil* gurda
horse ghü̃ra/ghora ghoṛa gúṛa gúñra, gúra gúṛa
house ghor ghôr, baṛi, basha, khana* gór gór, bari gor, bari gór, bari, xan*
hunger bhük/bhokh khudha*, khida*, khide*, bhuk búk buk búk buk, feto(r) buk
language bhaxa*, mat (call), kotha*, raw bhasha*, buli, jôban/zôban* hodá* basha, zúban, buli raw, bhaṣa* basha, buli zoban*, hodá* mat, bul, rau, zoban*, basha*
laughter hãhi hashi aši haṣi aši
life zion/ziwon, ziu (soul), hayat* jibôn*, jindegi*, hayat* zibon,zindegi*,hayat* zibon zindagi*, zibon zindegi*, zibon*, hayat*
moon zün, sand chãd/chand, chôndro*, bôdôr*, shôshi* sãn san sanni san san(d), sondoni
mother ma, ai, mai, mao, ammi/amma* ma, amma*, ammu, waleda*, mata*, ai ma maö, ai ma, amma* mai, ai, maizi
mouth mukh*, mu- mukh*, mu(h) mukh* muk* muk*
name nam, naü nam nam nam nam nam
night rati, nixa* rat/rait, ratri*, shob* rait rati rait rait rait, rati, nii, shob*, lailot*
no nohoy, nai, ühü, na na, nai/nae/nei, noy, non nô, nôy nô, nôy na, nai, nay
peace xanti*, xokah shanti*, aman*, salamôt* šanti* ṣanti* niraii, shanti*, salamôt*
place thai, zega/zaga*, than jayga/jaga/jega*, ṭhai, sthan* ṭai, zāga* zega*, tan
queen rani, madoi, patmadoi rani, shahbanu* rani rani rani rani rani, razbibi, sha(h)banu*
rest zironi, aram* aram*, bisram*, jirano*, jiron* dom*,zirôn,aram gôrôn zirani, aram*
river noi, gaṅ, nodi* nôdi*, doriya*, ɡaṅg dôijja*,dôirge hál ɡaṅg, nodi*
road bat, ali, rasta*, poth* rasta*, shoṛok, pôth* sorok, hot* sorox, rah*, rasta*, ail, fot*
salt nimokh*, lün/nun lôbôn*, nun, nomok* lôbôn*, lun/nun noon, lobon* nimox*, nun, lobon*
sister bhoni/boini/boni (younger), ba/bai (elder) apa*, apu/api, boin/bon, didi bóin,afa/bôbbu/dî/afu (elder) bóin bóin, buai
small xoru, süto chhoṭo, pati guro huru, suto huru, nii, kuṭimuti, gura, titkina, geda, suṭu
son put, pü, aapa chhele, putro*, put, po, bêṭa (morod) fuā, fut beṭa hola, hut fut fut, fua
soul ziu, atma/atta* atta*, pran*, pôran*, ruh*, jiu foran*, rû* atta* ru*, atma*, zaan*
sun beli shurjo*, shuruj* beil, šuroz* beil suruz*, shurzo*
ten doh, dos* dosh doš doṣ dosh dosh, do
three tini tin tín tin tin tin
village gaü̃ gram*, gã, gão geram geram gau
waist kõkal/kakal komor*, maja keĩl keñil xomor*, xaxal
water pani pani, jôl* fani pani pani, zol* hani faní fani, ab*, tam
when ketia/kitia/kita, kethan/kethen, kesen, ketiyake kôkhôn, kobe, kon shômôy*, kon bêla hótte könbela kunbela kunbala(n->m), kunomoy
wind botah/batah batash*, hawa*, ba/bao, bayu*, bat*, anil* ába*, bataš* batash*, haowa* boyar, batash*, hawa*
wolf kukurnesia bagh, xial (jackal, fox) nekṛe-bagh, sheyal/shiyal (jackal, fox) neṛi kutta atubag, hial (jackal, fox)
woman maiki manuh, tiri*, tirüta, mohila* mohila*, nari*, beṭi manush, chheri maiye fua,maifuā (soft) beṭi saöa beṭi, moíla*
year bosor, son* bochhor, shal*, borsho*, botshor* bosor bosor bosor, shal* fira, bosor, son*, shal*
yes hoy, o, ü̃, mm hê/hễ, ji*, agge, hã ô, ôy ô, hô ô, ôy óe, i, zi* óe
yesterday kali, züa-kali/zawa-kali (goto*-)kal(-ke), (gelo-)kal(-ke),kal(-ke) goto* hail, goto* halia (gese-)xail(-ku), xail(-ku)
English Assamese Bengali Chakma Chittagonian Hajong Kamatapuri Noakhali Rohingya Sylheti

* = borrowed terms (including tatsamas, ardhatatsamas and other borrowings)

Verbs

edit
English Assamese Sylheti Bengali Chakma Chittagonian Kamatapuri Rohingya Hajong Noakhali
ask xudh-, xudhpus kor- (investigate) zika-, fus-, zar- jiggaśa kor-, puchh-, puch kor-, jiggesh kor-, jiga- pũsar ɡor- fus-, jiga-
bite kamür-, kamür mar- xamṛa-, xamor maeth[4r]bh=['r45t6h[=]uj[kp=r- kamoṛ mar-, kamṛa- hõr-
blow phu de-, phuk-, phu kor- fu de-, hu de- phu deua-
breathe uxah lo- dom lo- šãš ne-, šãš lo-, dôm ne-, dôm lo- šãš na-, dôm ne-
bring an- an- an- an- an-
can par- far- par- har-
catch dhor- dór- dhôr- dór-
come ah- a- aś- a- a- ah- ai-
count gon-, hisap kor-, gonti kor- gon-, isab xor- gon-, hišab kôr-
cry kand-, kan- xand-, xan- kãd- hãd- hãnna-, kand-, sikrait-
cut kat- xaṭ- kaṭ-
do kor- xor- kôr- gor- ɡor- hor-, kor-
die mor-, dhuka- mor- môr- mor- mor-
dig khand- kur-, kus- khõṛ-, khõc-
drink kha-, pi kha-, pi- xa-, fia xa-, fi- kha-, pan kor-, pi- ha-
eat kha- xa- kha- há- ha-
fall por- foṛ- poṛ-
fear bhoy kha-, dora- ḍora- bhoy pa-, ḍora- dora-
fight zũz-, maramari/moramori kor- mair xor-, xaijja xor- maramari kor-, jhogṛa kôr-
float üpoṅ-, bhah- bai-, bo- bhaš-
flow bo- bo- bo- bo-
fly ur- uṛ- uṛ- ur- ur- ur-
give de-, di- de-, di- de- de-
go za-, ɡo-/ge- za-, ɡo-, ɡe- ja-, ɡe- za-, zo- za-, zo- za-
happen ho- ó- ho- ó- ó-
hear xun- hun- śun- un- hun-, hon-
hit mar-, pit-, kila- mar-, fiț-, kila- mar-, kela- mar-
kill mar-, mari pela- mar-, mari de- mar-, mere fel-, mariya fal- mariya de-
know zan- zan- jan- zan-
laugh hãh- aś- haś- aś-
learn xik-, xikh- hik- śekh-, śikh- hik-
lie (in bed) baɡor-, kati ho-, bisonat/bisnat por- xait o-, hut- shuye por- hut-
live thak-, zi(ai) thak-, tik-, basi thak- tax-, zia-, basi tax- thak-, jibito thak-, jinda thak-, bece thak-, bãchiya thak- thah- thak-
look sa- sa- dekh-, ca-, taka- sa- sa-, deha-, taka-
open khul- kúa- khol-, khul- uid-, khúl-
play khel- xél- khel-
pull tan- ṭan- ṭan- tan-
push thel- ṭel-, dekka- ṭhel- thel-, dakka-
read porh/poh/por- foṛ- poṛ- foṛ- hor-
run dour-, daur- douṛ- douṛa-, choṭ-, chuṭ- dũr- dour-
say ko-, mat-, bul- xo-, mat- bol-, ko- ho- ho- ho-
scratch ãsür- xawza-, xamsa- ãcoṛ de-, ãcṛa-, khamca-
see dekh- dex- dekh- sa- sa-
sew xi-, sila-, bo- (weave) sia- śela-, śila
sing ɡa-, gan ga- ɡa- ɡa-, gan ga- ga-
sit boh- bo- boś- bo- bo-, boy-
sleep xu-, ɡhuma-, tüponi za/mar- hut-, ɡúma- ɡhuma-, śo-, śu- ɡhum za- hute za-, gúma-
smell xuṅ- huṅ(ɡ)- śũk-, śõk- ũ- shũk-
spit thu pela-, pik-, pik pela- sef fal-, fik fal- (betel nut/leaf) thu phel-, thu phal- seb hela-, thu hela-
split phal- atra- bhag kor-, bhang- do bhag kor-, bhang-
squeeze sep-, hẽs- sif- cap-, pesh-, cip- sap-
stand thio ho-, thia- uba- dãṛa-, khaṛa- thio- tía- dãṛa-, khaṛa-
stab khũs-, han- kus-, gauua-
suck suh-, sup-, xüh- sua- chosh-, chush-
swell ful-, fit- phuler
swim xatũr- hatra- śatar kor-, shatra-
think bhab-, sinta kor-, sint- bab-, sinta xor-, mone kôr- bhab-, cinta kôr-, mone kôr- bab-, sinta hor-
throw dolia- ița-, iṭa mar- chõṛ-, ḍhêla mar-, dol- sūre mar-
tie bandh- ban(d)- bãdh- bãn(d)-
vomit bomi kor- bait xor- bomi kor- bomi hor-
walk khüz karh-, bul- aṭ- hãṭ- ãd- at-
want lag-, bisar- maɡ-, sa- ca- sa- sa-
wash dhu- dó- dho- dú- dú-
wipe mos-, müs- fus-, mus- moch-, much-, poch-, puch- mus-
English Assamese Sylheti Bengali Chakma Chittagonian Kamatapuri Rohingya Hajong Noakhali

See also

edit

References

edit
  1. Toulmin, Mathew W S (2006). Reconstructing linguistic history in a dialect continuum: The Kamta, Rajbanshi, and Northern Deshi Bangla subgroup of Indo-Aryan (PhD). The Australian National University. p. 305.
  2. "Assamese". Ethnologue (Free All). Ethnologue. Retrieved 12 March 2018.
  3. "Bengali". Ethnologue. Retrieved 12 March 2018.
  4. Kim, Amy; Kim, Seung. Bishnupriya (Manipuri) speakers in Bangladesh: a sociolinguistic survey (PDF). SIL INTERNATIONAL. p. 11. Retrieved 4 October 2020.
  5. 1 2 "Chakma". Ethnologue. Retrieved 6 October 2020.
  6. "Chakma". Ethnologue. Retrieved 12 March 2018.
  7. "Chittagonian". Ethnologue. Retrieved 6 October 2020.
  8. "Chittagonian". Ethnologue. Retrieved 12 March 2018.
  9. Hajong, Phillips & Phillips (2008, p. 1)
  10. "Hajong".
  11. 1 2 "Hajong". Ethnologue. Retrieved 12 March 2018.
  12. Minahan, James B. (2012). "Rajbongshis". Ethnic Groups of South Asia and the Pacific: An Encyclopedia. Santa Barbara, Calif.: ABC-CLIO. p. 267. ISBN 978-1-59884-659-1. Generally, the Rajbongshi language is known as Rangpuri in Bangladesh and Kamta or Rajbangshi in India. The language is usually written in Bengali script in Bangladesh, while the Kamtapura script is favored in India. In Nepal, the language uses Devanagari script which is also sometimes used by the Indian Rajbongshis.
  13. 1 2 "Rangpuri". Ethnologue. Retrieved 12 March 2018.
  14. "As a ritual of purgation they are discarding the Bengali /r/ with a dot and the same is replaced with the original /r/ with a diagonal slash, as used in Assamese script despite the fact that the Rajbanshis in Bengal have been conditioned to use the Bengali /r/ owing to the long processes of forceful imposition of Bengali language upon them." (Pradhani 2012:52)
  15. "Rohingya". Ethnologue. Retrieved 6 October 2020.
  16. "Rohingya". Ethnologue. Retrieved 12 March 2018.
  17. "Surjapuri". Ethnologue. Retrieved 12 March 2018.
  18. 1 2 "Sylheti". Ethnologue. Retrieved 12 March 2018.
  19. "Tangchangya". Ethnologue. Retrieved 12 March 2018.

Bibliography

edit